„Zdrowe Kopyta – od profilaktyki do podkuwania” – podsumowanie cyklu szkoleń dla hodowców i użytkowników koni
W dniach 9–10 maja 2026 r. w stajni Państwa Andrzeja i Wioletty Skupień w Zakopanem oraz 13–14 czerwca 2026 r. w Stadninie Koni Huculskich „Gładyszów” w Regietowie odbyły się dwa dwudniowe szkolenia pn. „Zdrowe Kopyta – od profilaktyki do podkuwania”, zorganizowane przez Małopolski Ośrodek Doradztwa Rolniczego z siedzibą w Karniowicach wraz z partnerem operacji – Małopolskim Związkiem Hodowców Koni. Szkolenia zostały zrealizowane w ramach projektu „Kurs pielęgnacji i strugania kopyt – podnoszenie kwalifikacji i dywersyfikacja dochodów w hodowli koni”, którego celem było zwiększenie kompetencji osób zajmujących się hodowlą i użytkowaniem koni w zakresie prawidłowej pielęgnacji i strugania kopyt. Operacja została zrealizowana w ramach Planu Strategicznego dla Wspólnej Polityki Rolnej na lata 2023–2027 z programu Krajowej Sieci Obszarów Wiejskich+ (KSOW+).
W szkoleniach uczestniczyło łącznie 40 osób – rolników, hodowców koni, mieszkańców obszarów wiejskich oraz osób zawodowo związanych z sektorem jeździeckim. Celem operacji było podniesienie kompetencji uczestników w zakresie prawidłowej pielęgnacji i strugania kopyt, co bezpośrednio przekłada się na dobrostan zwierząt, bezpieczeństwo pracy oraz zdrowie i użytkowość koni. Projekt wspierał również rozwój praktycznych umiejętności mogących stanowić podstawę do rozszerzenia działalności gospodarstw o usługi pielęgnacyjne, zwiększając tym samym możliwości dywersyfikacji dochodów na obszarach wiejskich.
Dzień pierwszy – anatomia, pielęgnacja i profilaktyka
Szkolenia rozpoczęły się od części teoretycznej poświęconej budowie i funkcjonowaniu kopyta. Wykłady prowadził dr inż. Zenon Podstawski – wykładowca akademicki, uznany specjalista w dziedzinie hodowli i użytkowania koni oraz Honorowy Prezes Małopolskiego Związku Hodowców Koni. Podczas zajęć uczestnicy poznali anatomię końcowego odcinka kończyny konia, budowę puszki kopytowej oraz czynniki wpływające na jakość rogu kopytowego i prawidłowe funkcjonowanie aparatu ruchu.
Szczególną uwagę poświęcono zagadnieniom związanym z profilaktyką zdrowotną, bioasekuracją oraz codzienną pielęgnacją koni. Uczestnicy dowiedzieli się, jak prawidłowo kontrolować stan kopyt, rozpoznawać pierwsze objawy nieprawidłowości oraz ograniczać ryzyko występowania urazów, infekcji i stanów zapalnych mogących negatywnie wpływać na zdrowie całego stada.
Kolejne zajęcia poprowadził Artur Wójcik – ceniony podkuwacz i dyplomowany Euro Farrier, posiadający wieloletnie doświadczenie praktyczne w zakresie korekcji i pielęgnacji kopyt.
W trakcie wykładów i pokazów omówił zasady codziennej pielęgnacji koni, przygotowania zwierząt do zabiegów oraz właściwego doboru i konserwacji narzędzi wykorzystywanych podczas pracy z kopytami. Podczas prelekcji nie zabrakło całego bloku tematycznego opartego na wpływie stanu zdrowia konia, w tym żywienia na możliwość występowania chorób w obrębie całego aparatu ruchu, ze szczególnym uwzględnieniem kopyt.
Popołudniowa część szkolenia miała charakter warsztatowy. Uczestnicy analizowali budowę kopyt różnych koni, oceniali ich stan oraz wykonywali podstawowe czynności pielęgnacyjne pod nadzorem prowadzących. Duży nacisk położono na rozwijanie praktycznych umiejętności oraz świadomości odpowiedzialności związanej z wykonywaniem zabiegów pielęgnacyjnych. Podkreślano, że prawidłowa korekcja kopyta wymaga nie tylko wiedzy teoretycznej, ale również doświadczenia, cierpliwości i zachowania zasad bezpieczeństwa.
Dzień drugi – schorzenia, struganie i praktyka
Drugi dzień szkolenia rozpoczął się od omówienia najczęściej występujących wad i schorzeń kopyt oraz kończyn dolnych koni. Dr inż. Zenon Podstawski przedstawił uczestnikom wpływ nieprawidłowości w obrębie kopyta na postawę, ruch oraz ogólną kondycję zwierzęcia. Szczegółowo omówiono najczęściej spotykane problemy zdrowotne, w tym pęknięcia rogu kopytowego, deformacje kopyt, choroby puszki kopytowej oraz sytuacje wymagające konsultacji weterynaryjnej.
Zdobyta wiedza teoretyczna została następnie utrwalona podczas zajęć praktycznych prowadzonych przez Artura Wójcika. Uczestnicy mieli możliwość obserwacji oraz w zależności od indywidualnych umiejętności samodzielnego wykonywania podstawowych czynności związanych ze struganiem i profilowaniem kopyt. Warsztaty obejmowały ocenę stanu kopyta, analizę przypadków, naukę prawidłowego posługiwania się narzędziami oraz wykonywanie podstawowych korekcji pod okiem specjalisty.
Bezpośredni kontakt z końmi i możliwość pracy na rzeczywistych przypadkach pozwoliły uczestnikom lepiej zrozumieć zależności pomiędzy prawidłową pielęgnacją a zdrowiem i użytkowością zwierząt. Szczególną uwagę zwrócono na bezpieczeństwo pracy, właściwą organizację stanowiska oraz umiejętność rozpoznawania sytuacji, w których niezbędna jest pomoc bardziej doświadczonego specjalisty.
Wiedza, która wspiera rozwój gospodarstw
Istotnym elementem szkolenia były również zagadnienia dotyczące ekonomicznych aspektów prowadzenia gospodarstw utrzymujących konie. Uczestnicy poznali możliwości wykorzystania zdobytych umiejętności w praktyce zawodowej, w tym świadczenia usług związanych z pielęgnacją kopyt i podstawowymi zabiegami pielęgnacyjnymi. Takie działania mogą stanowić dodatkowe źródło dochodu oraz wspierać rozwój przedsiębiorczości na obszarach wiejskich.
Omówiono także możliwości uzyskania wsparcia w ramach Planu Strategicznego WPR 2023–2027, wskazując znaczenie inwestowania w wiedzę, rozwój kompetencji i profesjonalizację działalności związanej z hodowlą oraz użytkowaniem koni.
Podsumowanie
Obie lokalizacje – malowniczo położona stajnia Państwa Andrzeja i Wioletty Skupień w Zakopanem oraz Stadnina Koni Huculskich „Gładyszów” w Regietowie, od lat związana z hodowlą koni huculskich – stworzyły doskonałe warunki do prowadzenia zajęć teoretycznych i praktycznych. Położenie tych miejsc zwiększyło dostępność szkoleń dla uczestników z różnych regionów województwa małopolskiego.
Łącznie przeszkolono 40 osób, które zdobyły kompleksową wiedzę z zakresu anatomii kopyta, profilaktyki zdrowotnej, bioasekuracji, pielęgnacji oraz podstaw strugania kopyt. Dzięki połączeniu wykładów z intensywnymi warsztatami praktycznymi uczestnicy mogli nie tylko poszerzyć swoją wiedzę, ale również rozwinąć umiejętności niezbędne w codziennej pracy
z końmi.
Realizacja operacji przyczyniła się do podniesienia kwalifikacji osób związanych z sektorem hodowli i użytkowania koni, poprawy świadomości w zakresie dobrostanu zwierząt oraz promocji nowoczesnych i odpowiedzialnych metod pracy. Zdobyte kompetencje będą wspierać rozwój gospodarstw, zwiększać ich konkurencyjność oraz przyczyniać się do poprawy zdrowotności i bezpieczeństwa utrzymywanych koni.
Angelika Magiera
